grizu
Maden kömürü ocaklarında çıkan ve en birleşiminde çok metan gazı bulunan bir gaz. Hava ile karışık olduğu zaman, ufak bir kıvılcım temasında şiddetle patlar. Maden kömürü ocaklarında büyük kazalara sebep olur.Maden kömürü ocaklarının en büyük tehlikelerinden birini meydana getiren grizudan korunmak...
Bu başlıkla ilgili :
Maden kömürü ocaklarının en büyük tehlikelerinden birini meydana getiren grizudan korunmak İçin H. Davynın (1778 - 1892) emniyet lâmbası kullanılır. Bu lâmba, madenden yapılmış tel örgülerin, alevi ancak kızgın hale geldikten sonra geçirmeleri esasına göre yapılmıştır.
Grizu, bugün maden ocaklarının en büyük tehlikesi olmakta devam etmektedir. Bütün tedbirlere rağmen ufak İhmaller pek çok işçinin ölmesine sebep olmaktadır.
2. Alternatif : Grizu
Maden ocaklarının galerilerinde bulunabilen ve belirli konsantrasyonlara eriştiğinde patlayıcı hale gelebilen, zehirli bir gaz. Grizu, başka bir deyişle metan-hava karışımı olarak da adlandırılabilinir. %5 - %15 arası metan ile havanın birleşmesinden oluşan bu karışım, 650'C de 2 fazlı bir yanma gerçekleştirir. Bu karışım önce ani şekilde genleşir, daha sonra patlama merkezine doğru çok büyük bir kuvvetle gazı sıkıştırır. Büyük tahrip gücüne ve yıkım etkisine sahip bir patlamadır. Kömür madenlerinin kabusu olan grizu, ülkemizde de sık sık görülmektedir. Özellikle yaşlı kömür damarlarında grizu riski yüksektir. Yasalar doğrultusunda, metan'in havada bulunma oranı, hacimce %1'dir. Bu seviyeye ulaşıldığında acilen önlem alınması gerekmektedir. Eğer %1 üzerine çıkarsa bu karışım, maden ocaği acilen boşaltılmalıdır. Ocak derinliği, eğimi, üretim yöntemi, fay ve çatlak yapılar grizu riskini değiştiren faktörlerdir. Metalin metale sürtmesi, ocakta her hangi bir ateş parçası veya kullanılan çelik ekipmanların ısınması sonucu patlama oluşabilir.İlgili Olabilecek Başlıklar:
Ansiklopedik Dizin
