MALİ

DEVLETİN ADI ................................................ Mali CumhûriyetiBAŞŞEHRİ .................................................................... BamakoNÜFÛSU ...................................................................... 8.464.000YÜZÖLÇÜMÜ .........................................

MALİ hakkında bilgi

DEVLETİN ADI ................................................ Mali
MALİ » DEVLETİN ADI ................................................ Mali Cumhûriyeti BAŞŞEHRİ .................................................................... Bamako NÜFÛSU ...................................................................... 8.464.000 YÜZÖLÇÜMÜ ................................ | Bilgi
Cumhûriyeti
BAŞŞEHRİ .................................................................... Bamako
NÜFÛSU ...................................................................... 8.464.000
YÜZÖLÇÜMÜ ...................................................... 1.240.000 km2
RESMÎ DİLİ .................................................................. Fransızca
Fransızca » {{Bilgi Kutusu Dil |Dilin adı=Fransızca |Kendi dilindeki adı=Français |ülkeler=Fransa ve Fransaya bağlı bölgeler, Kanada; Belçika; İsviçre; Lüksemburg; Monako birçok Afrika ülkesi; Fas; Tunus; Cezayir; Kongo Demokratik Cumhuriyeti; Nijer; Senegal;... | Bilgi

DÎNİ ...................................................................................... İslâm
PARA BİRİMİ ................................................................ Mali frankı
Batı Afrika
AFRİKA » Dünyanın üçüncü büyük kıtası. Bütün karaların beşte biri büyüklüğündedir. Kuzeyde Akdeniz, batıda Atlas Okyanusu, güneyde ve doğuda Hint Okyanusu, kuzeydoğuda Kızıldenizle çevrilidir. Avrupadan Cebelitarık boğazı ile ayrılır. Kıyıları fazla girintili çıkıntılı olmayıp, toplam uzunluğu 30... | Bilgi
da yer alan bir ülke. Kuzeybatıda Moritanya
MORİTANYA » DEVLETİN ADI .............................. Moritanya İslâm Cumhûriyeti BAŞŞEHRİ ................................................................ Nouakchott NÜFÛSU ...................................................................... 2.108.000 YÜZÖLÇÜMÜ ....................................... | Bilgi
, kuzeydoğuda Cezâyir, doğuda Nijer
NİJER » DEVLETİN ADI ................................................ Nijer Cumhûriyeti BAŞŞEHRİ ...................................................................... Niamey YÜZÖLÇÜMÜ ...................................................... 1.186.408 km2 NÜFÛSU ......................................... | Bilgi
ya ve Yukarı Volta, güneyde Fildişi sâhili, güneybatıda Gine
GİNE » DEVLETİN ADI ................................................ Gine Cumhûriyeti BAŞŞEHRİ ...................................................................... Konakri NÜFÛSU ...................................................................... 7.232.000 YÜZÖLÇÜMÜ ............................. | Bilgi
ve batıda Senegal
SENEGAL » DEVLETİN ADI .......................................... Senegal Cumhûriyeti BAŞŞEHRİ ........................................................................ Dakar NÜFÛSU ...................................................................... 7.691.000 YÜZÖLÇÜMÜ ................................ | Bilgi
ile çevrilidir. Kuzeyde üzerinden yengeç dönencesi geçen Mali, 10°09 güneş, 24°59 kuzey enlemleri ile 4°17 doğu ve 12°14 batı boylamları arasında yer alır.
Târihi
Ortaçağda Malide kurulan devletler hakkında bilgiler, öncelikle Arap târihçiler vâsıtasıyla gelmiştir. Ortaçağda Malinin kuzeybatı kesimlerinde ve Moritanya, Senegal ülkelerinde kurulan Gana
GANA » DEVLETİN ADI .............................................. Gana Cumhûriyeti BAŞŞEHRİ .......................................................................... Akra NÜFÛSU .................................................................... 15.500.000 YÜZÖLÇÜMÜ ............................... | Bilgi
Devleti 850-1050 yılları arasında parlak bir dönem yaşadı. Bu devletin günümüzdeki Gana ile ilgisi yoktur. 1200-1400 döneminde Mali İmparatorluğunun kuvvetlenmesi sonucunda kuvvet ekseni Nijer koridoruna kaydı. Bu devlet her istikâmette yayılan fetihlerle batıda Senegal içlerine, doğuda bugünkü Nijer içlerine ve güneyde ticâret sâyesinde ormanlık bölgelere kadar genişledi. 1460-1590 yılları arasında Songhgi İmparatorluğu bu devleti teslim aldı. Bunların gelişmesi, İslâm dîninin bir irfan merkezi hâline gelen Timbuktu şehrinin büyümesine tesâdüf etmektedir. 1591 yılında, birkaç bin Fas
fas » -Yüzölçümü: 446.550 km2 -Nüfusu: 24,5 milyon kişi -Başkenti: RASAT Avrupaya en yakın Afrika ülkesidir. İspanyanın en güney ucundan 13 km uzalıkta Cebelitarık boğazı kıyısında yer alan stratejik açıdan önemli bir ülkedir. Ülkenin topraklarını kıyı ovası, Atlas Dağları ve güneyindek... | Bilgi
lı asker, çölü geçerek Songhai İmparatorluğuna son verdi. Bundan sonra Nijer Vâdisinde küçük devletlerin hâkim olduğu bir dönem başladı. Bu devletlerden en önemlisi 1650- 1850 dönemindeki
Bambara Devleti idi. On dokuzuncu asırda, Fulbe topluluğu, askerî ve dînî hareketlere yön verdiler. Bu hareketler, Malide İslâmiyeti en yaygın din hâline getirmeye yetti. Fransa
fransa »   -Yüzölçümü: 551.500 km2 -Nüfusu: 56 milyon kişi -Başkenti: PARIS İber Yarımadası üzerinde yer alan, kuzeybatıda Atlas Okyanusuna, Güneydoğuda Akdenize komşu olan farklı oluşumlu dağlara ve düzlüklere sahiptir. Tarım ve hayvancılık modern şekilde yapılır. Gıda üretiminde A... | Bilgi
bu toprakları on dokuzuncu yüzyılın son 20 yılında sömürge hâline getirdi. Ülke, Fransız Sudan
Sudan » Önceleri Nubia diye bilinen Kuzey Sudan bölgesinde, ilk yaşayanlar zenci kabilelerdir. Bundan sonra 18. yüzyıla kadar (Kush, Makurra, Alva ve Funj gibi çeşitli) Mısırlı kabileler idaresinde kaldı. 1825-1843 yılları arasında, Osmanlı valileri tarafından yönetildi. 1863 yılında, Mısır Hidi... | Bilgi
ı ismini aldı. Mali, Nijer Vâdisinde yapılan yatırımlar hâriç, Fransız Batı Afrika Federasyonunun ekonomi ve politikasında önemli bir rol oynamadı. İkinci Dünyâ Savaşından sonra başlayan bağımsızlık hareketleri sonucunda, 1958
1958 » 19. yüzyıl | '''20. yüzyıl''' | 21. yüzyıl | 1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | '''1958''' | 1959 | 1960 | 1961 | 1962 | 1963 ==Olaylar== ===Dünyada olup bitenler=== * 31 Ocak - ABD, Explorer I adlı, ken... | Bilgi
yılında Fransız Sudanı muhtar bir cumhûriyet oldu. Ertesi sene Sudan Cumhûriyeti Senegal ile birleşerek, Mali Federasyonu teşkil edildi. Federasyon Haziran
Haziran » {{HaziranTakvimi}} '''Haziran''', Gregoryen Takvimi'ne göre yılın 6. ayı olup 30 gün çeker. Süryanice sıcak anlamına gelen "hazıran" sözcüğünden alınmıştır. Haziran ayının İngilizce karşılığı olan June, Jüpiter (mitoloji)|Jüpiter'in karısı, Roma tanrıçası Juno'dan gelmektedir. =... | Bilgi
1960
1960 » 19. yüzyıl | '''20. yüzyıl''' | 21. yüzyıl | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959 | '''1960''' | 1961 | 1962 | 1963 | 1964 | 1965 ==Olaylar== ===Dünyada olup bitenler=== * 7 Ağustos - Fildişi Sahilleri bağımsızl... | Bilgi
ta bağımsızlığını îlân etti, fakat Senegal Ağustos
Ağustos » {{AğustosTakvimi}} '''Ağustos''', Gregoryen Takvimi'ne göre yılın 8. ayı olup 31 gün çeker. Türkçe'de bu aya "Harman ayı", "Lobut ayı" da denir. Kimi yerlerde bu ay için "Temmuz" ayı gibi "Orak ayı" dendiği de olur. Resim:Aug11 01.jpg|150px|thumb|left|Augustus Caesar Ağustos adının İngili... | Bilgi
ta federasyondan ayrıldı. Bunun üzerine devlet başkanı Modibo Keita, 22 Eylül
Eylül » {{Diğer anlamı|Eylül (anlam ayrım)}} {{EylülTakvimi}} '''Eylül''', Gregoryen Takvimi'ne göre yılın 9. ayı olup 30 gün çeker. Arapça eylûl, Süryanice "üzüm" anlamındaki aylûl'den (üzüm ayı) gelmektedir. Hristiyan Türkler bu aya "İstavroz ayı", "Haç ayı" ya da Karadeniz'de değiştirilerek "İsta... | Bilgi
1960ta bağımsız Mali Cumhûriyetini îlân etti. 1968
1968 » 19. yüzyıl | '''20. yüzyıl''' | 21. yüzyıl | 1963 | 1964 | 1965 | 1966 | 1967 | '''1968''' | 1969 | 1970 | 1971 | 1972 | 1973 ==Olaylar== * 30 Ocak - Deniz Gezmiş, arkadaşlarıyla,"Devrimci Hukuklular Örgüt... | Bilgi
de Teğmen Mûsâ Traore liderliğinde genç subaylar, Keitayı devirerek Millî Özgürlük Askerî Komitesini kurdular. Bu komite, 1979
1979 » 19. yüzyıl | '''20. yüzyıl''' | 21. yüzyıl 1974 | 1975 | 1976 | 1977 | 1978 | '''1979''' | 1980 | 1981 | 1982 | 1983 | 1984 ==Olaylar== ===Dünyada olup bitenler=== *7 Ocak - Vietnam ordusu ve desteklediği is... | Bilgi
yılında sivil yönetime geçişi sağladı. Yapılan seçimleri komite başkanı Mûsâ Traore kazanarak devlet başkanlığına geçti. Başkan Moussa Traoé, 26 Mart
Mart » {{MartTakvimi}} '''Mart''', Gregoryen Takvimi'ne göre yılın 3. ayı olup 31 gün çeker. Eski Roma’da Mart ayının adı, Roma Savaş Tanrısı "''Martius''" idi ve bu ayın savaşa başlamak için şanslı bir zaman olduğu kabul edilirdi. Ocak ve Şubat ayları, savaşmak için uygun olmadıklarından Roma takvim... | Bilgi
1991
1991 » 19. yüzyıl | '''20. yüzyıl''' | 21. yüzyıl 1986 | 1987 | 1988 | 1989 | 1990 | '''1991''' | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 ==Olaylar== ===Dünya'da olup bitenler=== *15 Ocak - BM Güvenlik Konseyi'nin Irak'a ... | Bilgi
de yapılan bir darbe ile devrildi. Yarbay Amadou Touré başkanlığındaki Ulusal Uzlaşma Konseyi, başbakanlığa bir sivil olan Soumana Sackoyu getirdi. 1992
1992 » 19. yüzyıl | '''20. yüzyıl''' | 21. yüzyıl 1987 | 1988 | 1989 | 1990 | 1991 | '''1992''' | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 | 1997 ==Olaylar== ===Dünya'da olup bitenler=== *1 Ocak - Schengen Antlaşması yürürlüğe g... | Bilgi
başlarında yapılan yerel yönetim ve milletvekili seçimlerine birçok parti katıldı. Başkanlık seçiminin ikinci turunda % 70 oy alan Alpha Konaré 8 Haziranda resmen göreve başladı (1993).
Fizikî Yapı
Malinin büyük bir bölümü düz arâzilerden meydana gelmiş olup, güneyden kuzeye üç farklı bölgeye ayrılır. Bu bölgeler Savana, Step bölgesi (Sahel) ve çöldür.
Güneyde yer alan Savana, ağaçlı otlaklardan meydana gelmiştir. Ağaçsız bir ova hâlindeki Step bölgesi, Savananın hemen kuzeyinde başlayıp, batıdan tam Moritanya sınırının altından geçen ve doğudaki târihî Timbuktu ve Gao şehirlerini ihtivâ eden bir şerit meydana getirir. Senegal ve Nijer nehirleri, Savana ve Step bölgeleri içinden akar. Senegalin kolları, Ginenin dağlık arâzilerinden doğar. Malinin batı kısmındaki toprakları suladıktan sonra ana kolu meydana getirmek üzere birleşir. Nijer Nehri de aynı arâzilerden kaynaklanır. Güneybatıda Gineden ülkeye girerek, kuzeydoğu istikâmetinde meşhur Timbuktu şehrine kadar 960 km boyunca akar. Sonra doğu istikâmetinde yaklaşık 320 km boyunca Mali topraklarını suladıktan sonra güneydoğuya yönelerek Nijer topraklarına girer. Bu nehir Afrikanın üçüncü büyük nehri olup, Malinin candamarını teşkil eder. Nijer Nehrinin meydana getirdiği delta, bir yılda arka arkaya iki defâ mahsul alınmasını mümkün kılan verimli bir ovadır. Sahra Çölü, Step bölgesinin kuzeyinde kalan bütün Mali topraklarını kaplar.
İklim
Afrikanın bol yağış alan tropikal ormanlarının kuzeyi boyunca uzanan Malide, sıcak ve kurak bir iklim hüküm sürer. Yağmur özellikle haziran ve eylül ayları arasında yağar. İklim ekim ve kasımda sıcak nemli, ocak ayına doğru soğuk ve kurak, hazirana kadar sıcak ve kuraktır. Yıllık yağış miktarları güneyden kuzeye doğru azalır. Sana bölgesi güneyde yılda yaklaşık 1500 mmlik, kuzeyde ise 500 mmlik yağış alır. Step bölgesinde yıllık yağış miktarı sâdece 175 mm ile 500 mm arasında değişir. Sahra Çölünde yağış miktarı yok denecek kadar azdır.
Tabiî Kaynakları
Malinin oldukça büyük bir bölümü bitki örtüsünden mahrumdur. Güneydeki Savana bölgesi iri otlar ve fundalıklarla kaplıdır ve her çeşit yabânî hayvanları ihtivâ eder. Mâdenî kaynakları çok az olan Malinin en önemli mâdenleri mermer ve kireç taşıdır.
Nüfus ve Sosyal Hayat
Seyrek olarak nüfuslanmış Malide km2ye 6 kişi düşer. Bununla berâber bu rakam bölgelere göre büyük değişiklikleri ihtivâ eder. Meselâ çölde nüfus yoğunluğu sıfıra yaklaşır. Step ve Savananın bâzı uzak kesimlerinde, yoğunluk genel ortalamanın ancak üçte birine ulaşır. Diğer taraftan Bamako ve Timbuktu arasındaki Nijer koridorunda, km2ye düşen insan sayısı ekseriyâ 27nin üstündedir. Nüfûsun % 80den fazlası, nüfûsu 2000
2000 » 19. yüzyıl | '''20. yüzyıl''' | 21. yüzyıl 1995 | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | '''2000''' | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 ===Olaylar=== ===Ocak=== *31 Aralık'tan 1 Ocak'a geçildiği saat 00:00'da aynı anda... | Bilgi
den az olan köylerde yaşar. En büyük şehir merkezleri Nijer koridorundadır. Yaklaşık 646.000 nüfuslu Bamako, her biri 50.000 nüfuslu Mopti ve Sego şehirleri en önemli yerleşim merkezleridir.
Günümüzdeki yıllık nüfus artış oranı % 2,5 olup, nüfusun 20 yılda iki kat artacağı tahmin edilmektedir. Çoğu çocuklar 2 yaşına varmadan ölürler. Ortalama hayat süresi, 35 ilâ 40 sene arasında değişmektedir.
Mali Devleti içinde en nüfuzlu grup, yaklaşık 2 milyon nüfuslu ve hemen hemen nüfûsun % 40ını meydana getiren Bambara etnik grubudur. Bu topluluk, Nijer- Kongo dillerinden Mande grubuna âit Bambara lisanını konuşur. Diğer önemli etnik grupları: Fulbe, Moorlar, Tuareg, Songhai, Dogon ve Senufodur.
Mali halkının yaklaşık % 90ı Müslüman
MÜSLÜMAN » Alm. Muslim (m), Fr. Musulman (m), İng. Muslim. İslâm dînine inanıp kabul eden. Îmân edip de, ibâdet edene “Müslüman” veya “Müslim” denir. Mümin de, müslim ile aynı mânâdadır. Müslüman, Arapça (müslim) kelimesinin Farsçadaki şeklidir. Allahü teâlânın, insanların dünyâ ve âhirette ... | Bilgi
dır. Müslümanlar kendilerine has eğitim sistemlerine sâhiptirler.
Hıristiyanlar nüfûsun ancak % 1ini meydana getirir, halkın geri kalanı putperesttir.
Resmî dil Fransızcayı okuyup yazan pek azdır ve şehir merkezlerinde toplanmıştır. Hükûmet 1960tan beri, ilk ve orta dereceli eğitimi mecbûri yaparak okuma-yazma oranını arttırmaya çalışmakta olup, halkın % 10 civârındaki bir kısmı okur-yazardır.
Siyâsî Hayat
22 Eylül 1960ta bağımsızlığa kavuşan Mali, 1968de askerî bir darbe sonucunda, Askerî Millî Hürriyet Komitesi tarafından idâre edilmeye başladı. Bu komitenin yönetimi, yönetici bir parti olarak kurulan Mali Halkı Demokratik Birliği zamânına kadar devâm etti. Malide 137 üyeli millî konsey, buna karşı sorumlu 19 üyeli merkez yürütme bürosu vardır. Cumhurbaşkanı
Cumhurbaşkanı » Alm. Staats-, Reichs-, Bundes-präsident (m), Fr. Président (m) de la République, İng. President of the republic. Cumhûriyet rejimi ile idâre edilen ülkelerde, umûmiyetle devlet başkanına verilen sıfat. Cumhurbaşkanı bâzı ülkelerde parlamento tarafından seçilir. Yalnızca devlet başkanıdır, ... | Bilgi
altı yıllık süreyle seçimle görev başına gelir. Büyük çoğunluğu sivil olan bir kabîne ve halk tarafından seçilen bir meclis olsa da, ülkeyi etkileyen temel kararları hâlâ askerler vermektedir. Mali, Afrika Birliğine ve Birleşmiş Milletler Topluluğuna üyedir.
Ekonomi
Mali ekonomisi büyük ölçüde tarıma dayanır. Nüfûsun yaklaşık % 75i çiftçilikle, % 10u hayvancılıkla ve % 2si balıkçılıkla uğraşır. Ülkede yetişen tahıllar, süpürge darısı (sorghum), mısır ve pirinçtir. Pamuk ve yerfıstığı önemli bir döviz kaynağı sağlar. Nijer Nehrinden tutularak kurutulan balıklar ve sığır önemli gelir kaynaklarıdır.
En önemli tarım bölgesi Segunun kuzeyindeki iç deltanın batı kısımlarında yer alır. Tarıma elverişli arâzinin ancak % 5i ekilidir. Bununla berâber, işlenen toprakların verimliliği ve alanı artırılmaya çalışılmaktadır. Bu bölge, ülkenin pirinç ve şeker ihtiyâcının büyük bölümünü karşılamaktadır.
Mali ekonomisi, 1968-1973 kuraklığında büyük zarar görmüştür. Bu dönemde çiftlik hayvanlarının % 25i ölmüş ve tarım ürünleri % 50 düşmüştür.
Mali, her yıl büyük dış ticâret açığı vermekte ve giderek dış yardıma bağımlılığı artmaktadır. Hemen hemen bütün mâmül maddeler başta Fransadan olmak üzere ithal edilir. Mali, Çin
çin »   -Yüzölçümü: 9.560.980 km2 -Nüfusu: 1.200.000.000 kişidir. (1.2 milyar) -Başkent: PEKIN Çin Halk Cumhuriyetinin toprakları Doğu Asyada uçsuz bucaksız bir alana yayılır. 1 milyarı aşkın nüfusu dünya nüfusunun % 25ini aşmaktadır. Güneybatısında ve doğusunda yüksek dağlarla kapl... | Bilgi
, Amerika
AMERİKA » Dünyanın ikinci büyük kıtası. Kuzey ve güney kutuplar arasında yer alan, doğusunda Atlas Okyanusu, batısında Büyük Okyanus, kuzeyinde Kuzey Buz denizi bulunan kara parçasıdır. Kuzeyden güneye olan uzunluğu 16.000 kilometre olup, yüzölçümü ise 42.000.000 kilometrekaredir. Tarihi Amerikayı ilk olara... | Bilgi
Birleşik Devletleri, Batı ve Doğu Avrupa
AVRUPA » Okyanusya kıtasından sonra dünyadaki kıtaların en küçüğü. Avrupa sınırlarının, nereden başladığına dair, kesin bir sınır birliğine varılamamıştır. Ancak Hazar Denizinden Kuzey Buz Denizine kadar uzanan Ural Dağları Avrupadan sayılmaktadır. Avrupa; güneydoğuda Kafkas Dağları, Karadeniz... | Bilgi
ülkelerinden önemli ölçüde ekonomik yardım alır.
Ülkenin etrâfının yabancı devletlerle çevrili olması ve yetersiz ulaşım şebekesi sebebiyle Mali ekonomisinin gelişmesi ciddî bir şekilde engellenmektedir. Tek demiryolu ve dış ticâretin anayolu, Senegalin başkenti ve Atlas Okyanusunda bir liman olan Dakarla Bamakoyu birleştiren 960 kmlik hattır. Senegalin demiryolarının ve liman tesislerine bağımlılık, Malinin ithâlat ve ihrâcatına büyük masraflar ekler. Diğer önemli denize çıkış yolu, Nijer koridorundaki üretici ve tüketicilerden 1280 kmden fazla uzakta olan Abidjandır.
Nijer koridorunda ve bilhassa buradaki şehir merkezlerinde yaşayanlar yüksek gelirlere sâhiptir. Çölde, Nijer dirseğinde ve güneydeki uzak bölgelerde yaşayanlar ürünlerini pazarlamakta ve ithâlattan pay elde etmekte büyük zorluk çekmektedir.

2. Alternatif : Mali


|-
| align=center style="vertical-align: top;" colspan=2 | National motto: Un peuple, un but, une foi
|-
| align=center colspan=2 style="background:
  • ffffff;" |
  • |-
    | Resmi dil
    | Fransızca (Resmi) ve Bambara (en çok konuşulan yerel dil)
    |-
    | Başkent
    | Bamako
    |-
    | Cumhurbaşkanı
    | Amadou Toumani Touré
    |-
    | Birinci bakanı
    | Ousmane Issoufi Maïga
    |-
    | Yüzölçümü
     - Total
     - su %
    | 23'üncü
    1,240,000 km²
    1.6%
    |-
    | Nüfus
     - Total (2002)
     -Nüfus yoğunluğu
    | 68'inci
    11,340,480
    10.9/km²
    |-
    |GSMH (2003) || 0.333 (174'üncü) – E0584E">Düşük|-
    | Bağımsızlık
     - Tarih
    | Fransa'dan
    22 Eylül, 1960
    |-
    | Para birimi
    | Frank
    |-
    | Saat dilimi
    | UTC 0
    |-
    | Ulusal marşı
    |
    Pour l'Afrique et pour toi, Mali'' (For Africa and for You, Mali)
    |-
    | İnternet alan adı
    | .ml
    |-
    | Telefon kodu
    | 223
    |}Mali, Batı Afrika'nın yedinci büyük yüzölçümüne sahip Afrika ülkesidir. Kuzeyde Cezayir, doğuda Nijer, güneyde Fildişi Sahilleri ve Burkina Faso, güneybatıda Gine, ve son olarak da batıda Moritanya ile komşudur. Kuzeyde Sahra Çölü ile kaplı olup bu bölgede çok az nüfusa sahiptir. Çoğunluk güneyde Nijer nehri kıyısında yaşamaktadır.

    Önceleri bu bölgede Mali'yi içeren topraklara hakim Gana İmparatorluğu, Mali İmparatorluğu, Songhai İmparatorluğu vardı. Fas'taki Arapların istilası 1591'de Songhai İmparatorluğu'nu sona erdirdi. Mali, Fransız sömürgesi olduktan sonra Fransız Sudanı ismini taşıdı. Günümüzde UNESCO'nun dünya mirası olarak nitelediği yerlerden biri olan, geçmişte zenginliğiyle adı duyulan efsanevi Timbuktu şehri Mali'dedir.

  • Ülkenin Resmi Adı: Mali Cumhuriyeti
  • Yüzölçümü: 1 240 000 km²
  • Başkenti: Bamako
  • Para Birimi: CFA Frankı
  • Dili: Fransızca (Resmi) ve Bambara (en çok konuşulan yerel dil)
  • Nüfusu: 11 340 480 kişi (2002 tahmini)
  • Coğrafya

  • Coğrafi konumu: 17.00 Kuzey enlemi, 4.00 Batı boylamı
  • Haritadaki konumu: Afrika
  • Yüzölçümü: 1.24 milyon km²
  • Sınırları: toplam: 7,243 km
  • Sınır komşuları: Cezayir 1,376 km, Burkina Faso 1,000 km, Gine 858 km, Fildişi Sahili 532 km, Moritanya 2,237 km, Nijer 821 km, Senegal 419 km
  • Sahil şeridi: 0 km (kara ile çevrili)
  • İklimi: Subtropikalden çöl iklimine değişiklik gösterir.
  • Deniz seviyesinden yüksekliği:
  • * en alçak noktası: Senegal Nehri 23 m
  • * En yüksek noktası: Hombori Tondo 1,155 m
  • Doğal kaynakları: Altın, fosfat, kaolin, tuz, kireçtaşı, uranyum, hidro enerji
  • Arazi kullanımı:
  • * tarıma uygun topraklar: %2
  • * Daimi ekinler: %0
  • * Otlaklar: %25
  • * Ormanlık arazi: %6
  • Diğer: %67 (1993 verileri)
  • Sulanan arazi: 780 km² (1993 verileri)
  • Doğal afetler: Harmattan rüzgarları, tekrarlanan kuraklıklar
  • Coğrafi not: kara ile çevrili
  • Nüfus

  • Ortalama Ömür: 47.39 yıl (2002 tahmini)
  • Okur Yazarlık Oranı: % 38 (1998 tahmini)
  • Kişi Başına Düşen Milli Gelir: 840 $ (2001 tahmini)
  • Ortalama çocuk sayısı: 6.81 çocuk/1 kadın (2001 tahmini)
  • HIV/AIDS
  • * hastalıklarına yakalanan yetişkin sayısı: %2.03 (1999 verileri)
  • * hastalığı olan insan sayısı: 100,000 (1999 verileri)
  • * hastalıklarından ölenlerin sayısı: 9,900 (1999 verileri)
  • Ulus: Malili
  • Nüfusun etnik dağılımı: Mande %50 (Bambara, Malinke, Soninke), Peul %17, Voltaic %12, Songhai %6, Tuareg ve Moor %10, diğer %5
  • Din: Müslüman %90, yerel inançlar %9, Hıristiyan %1
  • Diller: Fransızca (resmi), Bambara %80, bazı Afrika lehçeleri
  • Yönetim

  • Ülke adı:
  • * Resmi tam adı: Mali Cumhuriyeti
  • * Kısa şekli : Mali
  • * Yerel tam adı: Republique de Mali
  • * yerel kısa şekli: Mali
  • * Eski adı: Fransız Sudanı ve Sudan Cumhuriyeti
  • Yönetim biçimi: Başkanlık Tipi Cumhuriyet
  • Başkent: Bamako
  • İdari bölümler:
  • * 8 bölge; Gao, Kayes, Kidal, Koulikoro, Mopti, Segou, Sikasso, Tombouctou
  • Bağımsızlık günü: 22 Eylül 1960 (Fransa'dan)
  • Milli bayram: Bağımsızlık günü, 22 Eylül (1960)
  • Anayasa: 12 Ocak 1992

  • Üye olduğu uluslararası örgüt ve kuruluşlar: ACCT, ACP (Afrika - Karayip - Pasifik Ülkeleri), AfDB (Afrika Kalkınma Bankası), CCC (Gümrük İşbirliği Konseyi), ECA (Birleşmiş Milletler Afrika Ekonomik Komisyonu), ECOWAS (Batı Afrika Ekonomik Topluluğu), FAO (Tarım ve Gıda Örgütü), FZ, G-77, IAEA (Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı), IBRD (Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası), ICAO (Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü), ICFTU (Uluslararası Serbest Ticaret Birlikleri Konfederastonu), ICRM (Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Hareketi), IDA (Uluslararası Kalkınma Birliği), IDB (İslam Kalkınma Bankası), IFAD (Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu), IFC (Uluslararası Finansman Kurumu), IFRCS (Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Toplulukları Federasyonu), ILO (Uluslarası Çalışma Örgütü), IMF (Uluslararası Para Fonu),Intelsat, Interpol (Uluslararası Polis Teşkilatı), IOC (Uluslararası Olimpiyat Komitesi), IOM (Uluslararası Göçmen Teşkilatı), ISO (Uluslararası Standartlar Örgütü), ITU (Uluslararası Haberleşme Birliği), MIPONUH, MONUC (BM Kongo Operasyonu), NAM, OAU (Afrika Birliği Teşkilatı), OIC (İslam Konferansı Örgütü), OPCW (Kimyasal Silahları Yasaklama Organizasyonu), UN (Birleşmiş Milletler), UN Güvenlik Konseyi, UNAMSIL (BM Sierra Leone Misyonu), UNCTAD (Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı), UNESCO (Eğitim-Bilim ve Kültür Örgütü), UNIDO (Endüstriyel Kalkınma Örgütü), UPU (Dünya Posta Birliği), WADB (Batı Afrika Kalkınma Bankası), WAEMU (Batı Afrika Ekonomik ve Parasal Birliği), WFTU (Dünya İşçi Sendikaları Federasyonu), WHO (Dünya Sağlık Örgütü), WIPO (Dünya Fikri Mülkiyet Teşkilatı), WMO (Dünya Meteoroloji Örgütü), WToO (Dünya Turizm Örgütü), WTrO (Dünya Ticaret Örgütü)
  • Ekonomi

  • GSYİH:
  • * Satınalma Gücü paritesi - 9.1 milyar $ (2000 verileri)
  • * reel büyüme: %4.8 (2000 verileri)
  • * sektörel bileşim: tarım: %46
  • * endüstri: %21
  • * hizmet: %33 (1998)
  • Enflasyon oranı (tüketici fiyatlarında): %0.8 (2000 verileri)
  • Sektörlere göre işgücü dağılımı:
  • * Tarım ve balıkçılık %80 (1998 verileri)
  • * Endüstri: Tüketim ve gıda ürünleri, inşaat, fosfat ve altın madenciliği
  • Elektrik üretimi: 445 milyon kWh (1999)
  • Elektrik tüketimi: 413.9 milyon kWh (1999)
  • Elektrik ihracatı: 0 kWh (1999)
  • Elektrik ithalatı: 0 kWh (1999)
  • Tarım ürünleri: Pamuk, darı, pirinç, mısır, sebze, koyun, keçi
  • İhracat: 480 milyon $ (2000 verileri)
  • İhracat ürünleri: pamuk %50, altın, çiftlik hayvanları (1999 verileri)
  • İhracat ortakları: İtalya %18, Tayland %15, Almanya %7, Portekiz %4 (1999)
  • İthalat: 575 milyon $ (2000 verileri)
  • İthalat ürünleri: Makine ve araç gereç, inşaat malzemeleri, petrol, gıda maddeleri, tekstil
  • İthalat ortakları: Fildişi Sahili %19, Fransa %19, Senegal %4, Benelux (Belçika, Hollanda, Lüksemburg Ekonomik Birliği) %3 (1999)
  • Dış borç tutarı: 3 milyar $ (1999)
  • Para birimi: Afrika Frankı (XOF)
  • Para birimi kodu: XOF
  • Mali yıl: Takvim yılı
  • Dış bağlantılar

  • Mali Ülke Bilgileri

  • Henüz üye değilseniz, Bibilgi.com'un sağladığı üyelik avantajlarından faydalanmak için lütfen üye olun.

    Kullanıcı Yorumları

    Bu başlığa henüz yorum yapılmamış!
    Yorum Gönderin
    Yorum yapabilmek için üye olmalı ve sisteme giriş yapmış olmalısınız.

    - Üye iseniz sag üst taraftaki üye girişi bölümü ile ya da buraya tıklayarak sisteme giriş yapabilir,
    - Üye değilsiniz buradan yeni üye kaydı yapabilirsiniz.

    Bu kayıtla ilgili: